Door drs. Keus (oud docente pedagogiek)Bron: Refdag
In ons land nemen steeds meer vrouwen deel aan het arbeidsproces. Er is daarvoor een aantal oorzaken te noemen.
Als eerste speelt de emancipatiegedachte van de regering een grote rol: vrouwen moeten zich kunnen ontplooien. Er kan ook sprake zijn van een economische noodzaak, veroorzaakt door de stijgende kosten voor levensonderhoud.
Ook studeren vrouwen langer en willen ze graag het geleerde in praktijk brengen. Verder zijn de huishoudelijke taken verminderd; denk aan de introductie van de wasmachine en het wegvallen van de moestuin.
Niet vanzelfsprekend
Buitenshuis werken van een vrouw is niet bij voorbaat verkeerd. Het mag echter niet vanzelfsprekend zijn wanneer er -met name jonge- kinderen zijn.
Het is beslist noodzakelijk dat ouders goed nadenken over hun verplichtingen en verantwoordelijkheden ten aanzien van hun kinderen en samen beslissen over de verdeling van de taken in het gezin: Wie zorgt er voor de kinderen? Wie brengt hen naar bed? Wie vangt de kinderen op uit school, zodat ze hun verhaal kwijt kunnen? Wie zorgt voor het eten?
Het belang van de kinderen dient daarbij centraal te staan. Vanuit dat perspectief moeten ouders verantwoorde keuzes maken.
Het lijkt er in onze samenleving echter op dat de taak van de moeder in het gezin niet meer meetelt en niet als volwaardig werk wordt gezien. Dit is een grote misvatting. We moeten ons dat beslist niet laten aanpraten, maar juist het lef hebben om als moeders op te komen voor het moederschap én als vaders voor het vaderschap.
De eerste vier levensjaren van een kind betekenen een volledige baan voor de ouders. Hoe ze dat verdelen is hun persoonlijke zaak. Mogelijk is de moeder fulltime thuis, maar een andere verdeling is ook mogelijk. Wel is het zo dat ouders goed moeten overzien of hun taak wordt overgenomen en wie dat dan doet. Zijn de vervangende opvoeders het eens met hun waarden en normen?
Betrokken vaders
In het bovenstaande zien we dat de vader twee middagen thuis is. Een prima oplossing. Het is goed wanneer vaders betrokken zijn bij de opvoeding van hun kinderen. Een deeltijdbaan hoeft beslist geen probleem te zijn, mits er een goede opvang is voor de kinderen, het liefst in hun vertrouwde omgeving.
Jonge kinderen hebben ouders nodig die hen voeden, verzorgen, die beschikbaar zijn. Met hen moeten ze een band kunnen opbouwen, wat een veilige basis voor het latere leven biedt. Voor een kind is het zeer belangrijk dat het opgroeit in een liefdevol gezin met een moeder én een vader.
Steeds vaker wordt tegenwoordig de zorg voor jonge kinderen aan anderen overgelaten, met name in de kinderopvang. Het is de vraag of dit wenselijk is voor jonge kinderen. Krijgen de kinderen daar wat ze nodig hebben? Een jong kind heeft behoefte aan een vaste verzorger die regelmatig aanwezig is. Is die er niet, dan kan een kind angstig worden omdat zijn behoefte aan hechting niet wordt vervuld.
Jonge kinderen hebben een verzorging voor zich alleen nodig. Hoe zit dat in de kinderopvang? Wanneer er sprake is van veel personeelsverloop, is dit niet gunstig voor het jonge kind. Belangrijk is ook om te weten of de opvoeding overeenkomt met de opvoeding thuis. Zo niet, dan kan dit gevoelens van onveiligheid bij het kind veroorzaken. Kinderopvang kan onveilige hechting in de hand werken.
Niet alleen de vroege verzorging bepaalt in grote mate hoe veilig of onveilig kinderen zich gaan voelen. Ook andere gedragingen, zoals vermijdend of aanhankelijk gedrag, doen dat. Het is dan ook van het allergrootste belang om goed te overwegen aan wie u uw jonge kind toevertrouwt.
Volwaardig beroep
Fulltime moederschap is een volwaardig beroep. Maar een moeder die in deeltijd werkt hoeft zich niet bij voorbaat schuldig te voelen. Mits zij en haar echtgenoot verantwoorde keuzen voor de kinderen hebben gemaakt.
Het is mijns inziens onjuist om te beweren dat buitenshuis werkende moeders slecht en moeders die dat niet doen goed zijn. Veel vrouwen hebben moeite hele dagen thuis te zijn en lopen het risico gedeprimeerd te raken. Ze weten hun tijd niet nuttig te besteden of bemoeien zich de hele dag met hun kind, waar alles om draait. In dat geval is het -bij goede vervangende zorg- beter dat de moeder weer aan het werk gaat. Daardoor raakt ze meer in balans; dat is ook goed voor het kind.
Een moeder kan evengoed somber worden door voltijds werken terwijl ze liever thuis voor de kinderen zou willen zorgen en voldoende bezigheden heeft.
Een belangrijke vraag is of de moeder en haar man gelukkig zijn met hun afspraken. Wanneer moeders merken dat ze in een omgeving werken die niet goed voor hen is, of dat ze werken terwijl ze liever thuis zouden zijn -of omgekeerd-, lopen ze grote kans gedeprimeerd te raken. Als de man ook ongelukkig is met de afspraken, wordt die kans nog groter. De negatieve invloed daarvan op het pedagogische klimaat in het gezin kan ongetwijfeld niet de bedoeling van opvoeding zijn.
Drs. Keus is oud-docente pedagogiek aan hogeschool Driestar educatief, echtgenote en moeder van drie volwassen kinderen.
Klik hier voor het volledige artikel
